Online leningen (pinjol) en de PayLater-betalingsmethode zijn de laatste jaren bijna niet meer weg te denken uit ons dagelijks leven, toch, HEALMates? De snelle ontwikkeling van technologie heeft inderdaad de toegang geopend voor veel financiële technologieplatforms (fintech) om leningdiensten aan te bieden.

Als HEALMates goed oplet, kunnen bijna alle online winkelplatforms eenvoudig toegang bieden tot de PayLater-betalingsmethode of “nu kopen, later betalen”. Aan de ene kant is deze methode erg handig wanneer we iets willen kopen maar nog niet genoeg geld hebben, toch, HEALMates? Maar aan de andere kant zorgt de gewoonte om eerst iets te kopen en later te betalen ervoor dat we gewend raken aan afbetalingen en schulden. Als dit voortdurend wordt gedaan, is het zorgwekkend dat we niet meer in staat zijn onze financiën te beheren en uiteindelijk in de schulden terechtkomen. Oei, dat willen we niet laten gebeuren, HEALMates!

Daarom, laten we dieper ingaan op pinjol en PayLater en hun invloed op onze financiën.

Het Fenomeen van Pinjol en PayLater in de Stedelijke Samenleving

In de afgelopen vijf jaar is het gebruik van PayLater in Indonesië drastisch gestegen, HEALMates. Volgens een rapport van de Otoritas Jasa Keuangan (OJK) bereikte de waarde van PayLater-transacties in maart 2025 zelfs meer dan Rp22 biljoen, bijna 40% hoger dan in dezelfde periode van het voorgaande jaar. Deze gegevens worden ook ondersteund door een enquête van Populix, waaruit blijkt dat 66% van de PayLater-gebruikers het gebruikt voor consumptie, zoals het kopen van modeartikelen, huishoudelijke apparaten en gadgets.

Er zijn verschillende redenen waarom veel mensen graag PayLater gebruiken, zoals gemak en vele promoties. Voor sommigen maakt het systeem van nu kopen en later betalen transacties lichter en handiger. Bovendien zijn de verschillende promoties, zoals 0% rente, cashback, kortingen en loyaliteitspunten, een onweerstaanbare aantrekkingskracht voor de meeste mensen.

Aan de andere kant speelt de druk van de levensstijl ook een grote rol. Sociale media hebben het FOMO-fenomeen (fear of missing out) veroorzaakt. Mensen willen trendy producten hebben, up-to-date lijken of gewoon voldoen aan de “coole” standaard in de digitale wereld. Uiteindelijk worden PayLater en online afbetalingen een soort “brug” om er stijlvol uit te zien, zelfs als de cashflow eigenlijk beperkt is.

Net als PayLater moedigen pinjol-diensten ook een consumptieve levensstijl aan, omdat veel dingen betaalbaarder lijken. Iemand die vroeger maanden moest sparen om een gadget te kopen, kan het nu direct krijgen en in termijnen afbetalen. Voor sommigen is dit een manier om “sneller voldoening” te krijgen.

Helaas kan dit gemak tot problemen leiden als het niet verstandig wordt gebruikt. Problemen ontstaan wanneer het gebruik van PayLater niet langer op behoeften is gebaseerd, maar puur op emotionele impulsen. Zonder het te beseffen, stapelen de afbetalingen zich op. Dan, als in een vicieuze cirkel, voelen we ons gedwongen om een pinjol-lening af te sluiten om oude of andere schulden af te lossen. Uiteindelijk kan deze levensstijl veranderen in een schuldenval die moeilijk te doorbreken is.

Invloed op de Persoonlijke Cashflow

Vanuit financieel beheer gezien zouden PayLater en pinjol-afbetalingen eigenlijk moeten helpen om onze kortetermijnkasstroom op orde te houden. Bijvoorbeeld wanneer het salaris nog niet is uitbetaald maar er een dringende behoefte is, dan kunnen deze diensten handig zijn. Maar in de praktijk gebeurt vaak het tegenovergestelde: onze geldstroom raakt juist in de war.

Een eenvoudig voorbeeld, HEALMates: stel dat we een inkomen van Rp8 miljoen per maand hebben. De basisbehoeften bedragen Rp4 miljoen. Maar we nemen een PayLater-afbetaling van Rp3 miljoen voor mode en gadgets. Aan de ene kant lijken we veilig, want we denken: “er blijft nog Rp5 miljoen over en de behoeften zijn maar Rp4 miljoen, dus er blijft Rp1 miljoen over”.

Maar het leven loopt niet altijd zoals gepland, toch, HEALMates? We weten nooit wanneer iets onverwachts gebeurt — ziektekosten, autopech of plotselinge rekeningen. Het resterende geld kan snel opraken of zelfs verdwijnen. Dan wordt het moeilijk om de afbetalingen op tijd te doen. En als we te laat zijn, kunnen boetes en rente het financiële gewicht nog zwaarder maken. Geld dat eigenlijk voor sparen of investeren bedoeld was, gaat op aan het afbetalen van schulden. Als we dat punt bereiken, beseffen we pas dat onze cashflow al “lekt”. In plaats van geholpen te worden, raken we juist verstrikt in schulden.

Daarnaast zijn er enkele belangrijke risico’s verbonden aan het gebruik van pinjol en online afbetalingen zoals PayLater.

• Hoge Rente en Boetes

Een dag te laat betalen kan al leiden tot aanzienlijke extra kosten. Voor je het weet, is je geld op aan boetes en bijkomende kosten.

• Moeilijk te Doorbreken Schuldenkring

Een nieuwe lening afsluiten om oude schulden af te lossen is een alarmsignaal waar we voorzichtig mee moeten zijn, HEALMates.

• Psychologische Druk

Het hebben van afbetalingsverplichtingen kan ook psychologische stress veroorzaken. Factuurmeldingen, incassotelefoontjes en aanhoudende angst kunnen invloed hebben op onze mentale gezondheid.

• Niet Kunnen Sparen of Investeren

Als het maandelijkse inkomen opgaat aan afbetalingen, wordt het opbouwen van een noodfonds of investering bijna onmogelijk.

• Risico van Illegale Pinjol

Wees ook voorzichtig met illegale leningen, HEALMates. De aanvraagvoorwaarden zijn vaak eenvoudig, maar deze illegale leningen rekenen onredelijke rente, misbruiken persoonlijke gegevens en hanteren agressieve incassopraktijken.

Veel mensen denken dat dit probleem hen niet zal overkomen, totdat ze vastzitten in een “gat graven om een ander te vullen”-situatie die energie en geest uitput. Er is een gezegde dat zegt: “Schuld is verslavend; zodra je eraan gewend raakt, word je afhankelijk en verstrikt in een vicieuze cirkel die moeilijk te doorbreken is.” Hmm, laten we hopen dat wij niet zo eindigen, HEALMates!

Verstandig Gebruik van PayLater en Afbetalingen

Hoewel ze een schaduwzijde hebben, betekent dit niet dat pinjol of PayLater volledig vermeden moeten worden, HEALMates. In feite kunnen deze financiële technologieën nuttige hulpmiddelen zijn als ze verstandig worden gebruikt. We moeten bijvoorbeeld ons terugbetalingsvermogen berekenen voordat we een lening of PayLater-overeenkomst aangaan. Idealiter mogen afbetalingen niet meer dan 30% van het maandinkomen bedragen.

Daarnaast is het belangrijk te onthouden dat afbetalingsfaciliteiten alleen moeten worden gebruikt voor essentiële of productieve behoeften, niet om modegrillen of consumptieve aankopen te volgen. Je moet ook al je afbetalingen registreren en bijhouden om te voorkomen dat je door te veel rekeningen overweldigd raakt.

Om niet steeds afhankelijk te zijn van leningen bij onverwachte gebeurtenissen, moeten we een noodfonds hebben, HEALMates. Dit noodfonds is erg belangrijk omdat we nooit weten wat er in de toekomst zal gebeuren. (RIW)